Danh mục 21 bài toán được lựa chọn trên cơ sở yêu cầu phát triển thực tiễn, hướng tới mục tiêu thúc đẩy chuyển đổi số, tăng cường đổi mới sáng tạo và phát triển các công nghệ tiên tiến. Các bài toán này không đơn thuần là những đề tài nghiên cứu lý thuyết, mà gắn trực tiếp với nhu cầu phát triển của đất nước, tạo cơ hội cho doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam chủ động tham gia, nghiên cứu và giải quyết những vấn đề mang tính nền tảng.

Trong số các lĩnh vực được ưu tiên, có thể kể đến ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), công nghệ sinh học và công nghệ chuỗi khối (blockchain). Đây là những lĩnh vực đang đóng vai trò then chốt trong quá trình chuyển đổi số toàn cầu. Đặc biệt, một số bài toán có tính chiến lược cao như xây dựng nền tảng dữ liệu sinh học quốc gia tích hợp AI; phát triển nền tảng số và cảm biến thông minh phục vụ nuôi trồng thủy sản bền vững; nghiên cứu, sản xuất thiết bị 5G tiên tiến và thiết bị 6G đang được chú trọng triển khai.

Bên cạnh đó, nhiều bài toán lớn khác tập trung vào việc nghiên cứu, sản xuất và chế tạo vệ tinh tầm thấp; phát triển các mô hình trí tuệ nhân tạo “Make in Viet Nam”; xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn; xây dựng và triển khai mạng lưới dịch vụ chuỗi khối Việt Nam; xây dựng hệ thống khai thác, phân tích và lập bản đồ sở hữu công nghiệp phục vụ phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia. Những nội dung này phản ánh rõ định hướng làm chủ công nghệ, nâng cao năng lực tự chủ và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Việc công bố các bài toán lớn đồng thời tạo cơ hội để doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam tiếp cận, nghiên cứu và giải quyết những vấn đề có quy mô quốc gia. Thay vì triển khai các nhiệm vụ rời rạc, thiếu liên kết, cách tiếp cận theo “bài toán lớn” giúp tập trung nguồn lực, tạo sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp. Đây cũng là cơ sở để hình thành các sản phẩm, giải pháp công nghệ có khả năng ứng dụng cao, góp phần tạo nền tảng vững chắc cho phát triển bền vững.

Bộ Khoa học và Công nghệ đã giao nhiệm vụ cho các doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam chủ động nghiên cứu, huy động nguồn lực và tham gia giải quyết các bài toán đã được công nhận. Đồng thời, các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ được phân công chủ trì các bài toán lớn có trách nhiệm tích cực phối hợp, hỗ trợ và kết nối thông tin, tạo điều kiện để doanh nghiệp tham gia một cách hiệu quả và thiết thực.

Cách làm này thể hiện vai trò kiến tạo của cơ quan quản lý nhà nước trong việc xác định định hướng, thiết kế “đầu bài” và tạo môi trường thuận lợi để các chủ thể tham gia phát huy năng lực. Thông qua cơ chế phối hợp và hỗ trợ, các bài toán lớn không chỉ dừng lại ở việc công bố danh mục, mà được kỳ vọng sẽ trở thành động lực thúc đẩy hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới.

Với quyết tâm mạnh mẽ của Bộ Khoa học và Công nghệ, việc công bố 21 bài toán trọng điểm đã phát đi thông điệp rõ ràng về định hướng phát triển dựa trên tri thức, công nghệ và sáng tạo. Đây là nền tảng để tăng cường hợp tác trong nước và quốc tế, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực nghiên cứu, sản xuất và ứng dụng trong các lĩnh vực then chốt của quốc gia.

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc xác định rõ các bài toán lớn và huy động sự tham gia của doanh nghiệp công nghệ số trong nước là bước đi có ý nghĩa chiến lược. Thông qua đó, Việt Nam từng bước củng cố năng lực tự chủ công nghệ, nâng cao vị thế quốc gia và tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế - xã hội trong kỷ nguyên số.

Nguyễn Thanh Dung