Theo Thủ tướng, thế giới hiện nay đang chịu tác động sâu sắc của thiên tai, biến đổi khí hậu, dịch bệnh, ô nhiễm môi trường, cạn kiệt tài nguyên và già hóa dân số. Những vấn đề này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải thay đổi mô hình phát triển theo hướng xanh hơn, bao trùm hơn và bền vững hơn. Chủ đề của Hội nghị P4G năm nay thể hiện rõ khát vọng chung hướng tới một thế giới sáng, xanh, sạch, đẹp; trong đó, con người được đặt ở vị trí trung tâm, vừa là chủ thể, vừa là mục tiêu, vừa là động lực và nguồn lực của quá trình chuyển đổi.

Thủ tướng nhấn mạnh, trước khó khăn và thách thức, nhân loại không chỉ đối diện với nguy cơ mà còn có cơ hội để cùng nhau phát triển, vượt qua nghịch cảnh vì sự trường tồn của các quốc gia, dân tộc và hạnh phúc của mỗi người dân. Chặng đường chuyển đổi xanh thời gian qua đã ghi nhận cả thành công và thất bại, song những kinh nghiệm tích lũy được chính là hành trang quý giá để bước vào giai đoạn phát triển mới với quyết tâm cao hơn.

Một trong những yêu cầu quan trọng được Thủ tướng đặt ra là bảo đảm cách tiếp cận toàn dân, toàn diện, toàn cầu và bao trùm, với tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau”, đặc biệt là các nhóm yếu thế và dễ bị tổn thương trong quá trình chuyển đổi. Theo đó, một nền kinh tế xanh cần có doanh nghiệp xanh; một xã hội xanh cần có công dân xanh; và một thế giới xanh cần có các quốc gia xanh. Việc tham gia, đóng góp và thụ hưởng thành quả của chuyển đổi xanh vừa là trách nhiệm, vừa là quyền lợi của mọi quốc gia, dân tộc, trên tinh thần cùng làm, cùng thắng, cùng hưởng và cùng phát triển.

Thủ tướng cũng chỉ rõ vai trò then chốt của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong quá trình xanh hóa nền kinh tế. Thị trường giữ vai trò dẫn dắt, trong khi nhận thức xã hội là nền tảng thúc đẩy hành động. Đồng thời, nguyên tắc bình đẳng, công bằng và trách nhiệm cần được đề cao trong mọi chính sách và giải pháp. Đây là quá trình đòi hỏi sự kiên định về mục tiêu nhưng linh hoạt về phương pháp và lộ trình, có tính đến điều kiện và năng lực khác nhau của từng quốc gia. Thành công của một quốc gia trong chuyển đổi xanh không chỉ mang lại lợi ích cho riêng quốc gia đó mà còn là tài sản chung của nhân loại.

Đối với Việt Nam, chuyển đổi xanh được xác định song hành với chuyển đổi số, là yếu tố then chốt để thực hiện mục tiêu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Đồng thời, đây cũng là bước đi quan trọng để thực hiện cam kết tại COP26 về đưa phát thải ròng về mức “0” vào năm 2050.

Thủ tướng cho rằng các nước phát triển cần tiên phong thực hiện các cam kết hỗ trợ về tài chính, công nghệ và kinh nghiệm cải cách thể chế, trong khi các nước đang phát triển phải phát huy nội lực, đồng thời sử dụng hiệu quả các nguồn lực từ bên ngoài. Sự kết hợp hài hòa giữa nội lực và ngoại lực sẽ tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi.

Đánh giá cao vai trò của P4G, Thủ tướng ghi nhận cách tiếp cận bắt đầu từ những dự án cụ thể, thiết thực và có tính lan tỏa của đối tác này. Việt Nam kêu gọi P4G tiếp tục phát huy vị thế và thế mạnh, trở thành “vườn ươm ý tưởng” và “phòng thí nghiệm” quốc tế về phát triển bền vững và tăng trưởng xanh, nơi các sáng kiến và công nghệ đột phá được thử nghiệm, nhân rộng và lan tỏa toàn cầu.

Nhắc lại lời của nhà thám hiểm Robert Swan rằng mối đe dọa lớn nhất với hành tinh là niềm tin sẽ có người khác cứu lấy Trái đất, Thủ tướng nhấn mạnh trách nhiệm chung của toàn nhân loại trong việc bảo vệ ngôi nhà chung. Việt Nam tin tưởng rằng tinh thần đoàn kết, bản lĩnh và trí tuệ sáng tạo của các quốc gia sẽ trở thành sức mạnh thúc đẩy chuyển đổi xanh và phát triển bao trùm, bền vững.

Thông điệp được gửi gắm từ Hội nghị P4G là rõ ràng: chuyển đổi xanh không chỉ là yêu cầu của thời đại mà còn là sứ mệnh chung. Cùng với chuyển đổi số, đây là con đường tất yếu để kiến tạo tương lai thịnh vượng, vì con người và vì hành tinh xanh của chúng ta.

Nguyễn Thanh Thủy